HbA1c phản ánh tình trạng đường máu trung bình 3 tháng nên rất có ích trong theo dõi điều trị bệnh tiểu đường. HbA1c có thể thử được ngay cả khi bệnh nhân đã ăn.

Các nghiên cứu mới đây cho thấy HbA1c còn rất hữu dụng trong việc xác định khả năng mắc tiểu đường cho những người có nguy cơ mà chưa được khẳng định chẩn đoán. Theo ước đoán, tỷ lệ mắc tiểu đường chưa được chẩn đoán ở Mỹ vào khoảng 2,8% dân số (khoảng 5,5 triệu người).

Ginde và cộng sự đánh giá nồng độ HbA1c như là một xét nghiệm sàng lọc bệnh cho 6723 người từ năm 1999 – 2004.

Các nghiên cứu viên chia mức độ nguy cơ cho những người tiểu đường chưa được chẩn đoán này vào 3 nhóm:

Nhóm có nguy cơ thấp có tỷ lệ mắc tiểu đường là 0,44%.

Nhóm có nguy cơ trung bình có tỷ lệ mắc tiểu đường là 4,1%.

Nhóm có nguy cơ cao có tỷ lệ mắc tiểu đường là 11,1%.

Các yếu tố nguy cơ bao gồm: tuổi cao; nam giới*; người da đen; tăng huyết áp; vòng bụng to; tăng triglycerid máu và giảm HDL cholesterol.

HbA1c rất hữu ích khi áp dụng vào các nhóm nguy cơ này: hơn một nửa số người có nguy cơ cao mắc tiểu đường với HbA1c cao hơn 6,1% chưa được chẩn đoán.

Từ những dữ liệu của công trình nghiên cứu, các nhà khoa học đưa ra khuyến cáo:

- Nếu HbA1c nhỏ hơn 5,4% có thể loại trừ mắc tiểu đường.

- Nếu HbA1c từ 5,5% - 6% có thể loại trừ mắc tiểu đường cho người có nguy cơ trung bình, nhưng chưa loại trừ được cho người có nguy cơ cao.

- Nếu HbA1c cao hơn 6,1%: cần được xác định bệnh tiểu đường bằng thử đường máu.

- Nếu HbA1c cao hơn 6,5%: có thể chấp nhận là đã mắc tiểu đường. Thậm chí có thể với mức HbA1c thấp hơn nữa.

(Mới đây Hiệp hội đái tháo đường Mỹ nêu khuyến cáo HbA1c từ 5,7-6,4% được coi là có nguy cơ cao mắc bệnh tiểu đường).

* Ở Việt Nam, phụ nữ có nguy cơ mắc tiểu đường cao hơn nam giới (2/3 số bệnh nhân là nữ giới theo các nghiên cứu năm 1990 và năm 2000).

Ths, Bs Nguyễn Huy Cường.